مقالات تجارت آلیاژ مقالاتی از فلزات پرکاربرد
ورق گالوانیزه یکی از پرکاربردترین محصولات فولادی در صنایع ساختمانی، خودروسازی، لوازم خانگی و تجهیزات صنعتی است. این ورقها به دلیل پوشش روی (زینک) مقاومت بالایی در برابر خوردگی دارند، اما گاهی اوقات پدیدهای به نام شوره ورق گالوانیزه یا زنگ سفید گالوانیزه روی سطح آن ظاهر میشود. این مشکل علاوه بر کاهش زیبایی ظاهری، در صورت بیتوجهی میتواند به کیفیت پوشش محافظ آسیب برساند. آشنایی با علت ایجاد شوره، روشهای پاکسازی و راهکارهای جلوگیری از آن برای افزایش عمر ورقهای گالوانیزه اهمیت زیادی دارد.
شوره ورق گالوانیزه چیست؟
شوره ورق گالوانیزه نوعی رسوب سفید، خاکستری یا پودری است که در اثر واکنش پوشش روی با رطوبت و اکسیژن ایجاد میشود. این پدیده معمولاً در ورقهایی مشاهده میشود که در محیطهای مرطوب نگهداری شده یا بین آنها آب و بخار محبوس شده باشد.
علت ایجاد شوره روی ورق گالوانیزه
عبارتند از:
1. تماس طولانیمدت با رطوبت
مهمترین علت شوره زدن ورق گالوانیزه، قرار گرفتن طولانی در معرض آب، باران یا رطوبت بالا است. زمانی که آب بین ورقهای روی هم قرار گرفته نفوذ کند، شرایط مناسبی برای تشکیل زنگ سفید فراهم میشود.
2. انبارداری نامناسب
نگهداری ورقها در فضای بسته و بدون تهویه مناسب میتواند باعث تجمع رطوبت شود. این وضعیت احتمال ایجاد شوره را افزایش میدهد.
3. بستهبندی غیراستاندارد
بستهبندی نامناسب و استفاده از روکشهای پلاستیکی بدون امکان گردش هوا، باعث حبس بخار آب و تشکیل شوره روی سطح ورق میشود.
4. تغییرات شدید دما
اختلاف دمای روز و شب ممکن است موجب ایجاد شبنم و رطوبت روی سطح ورق شود که زمینه تشکیل شوره را فراهم میکند.
5. قرار گرفتن ورق در محیطهای مرطوب صنعتی
کارخانهها، سواحل و مناطق با رطوبت بالا از جمله محیطهایی هستند که احتمال بروز شوره در آنها بیشتر است.
روش پاک کردن شوره ورق گالوانیزه
پاک کردن شوره سطحی با برس نرم: اگر شوره در مراحل اولیه باشد، میتوان با استفاده از برس نرم یا پارچه خشک سطح ورق را تمیز کرد. این روش برای رسوبات سبک و تازه مناسب است.
استفاده از محلول سرکه سفید: سرکه سفید به دلیل خاصیت اسیدی ملایم میتواند رسوبات سفید را حل کند. کافی است مقداری سرکه روی سطح شورهزده ریخته و پس از چند دقیقه با پارچه نرم تمیز شود.
شستشو با محلول آب و جوش شیرین: پس از پاک کردن شوره، استفاده از محلول آب و جوش شیرین به خنثیسازی اسید و جلوگیری از آسیب به پوشش روی کمک میکند.
استفاده از شویندههای مخصوص گالوانیزه: در موارد شدیدتر میتوان از پاککنندههای صنعتی مخصوص سطوح گالوانیزه استفاده کرد. این محصولات بدون آسیب رساندن به پوشش روی، شوره را از بین میبرند.
خشک کردن کامل سطح: پس از هرگونه شستشو، باید سطح ورق کاملاً خشک شود تا از تشکیل مجدد شوره جلوگیری گردد.
بهترین روش جلوگیری از شوره زدن ورق گالوانیزه
نگهداری در محیط خشک و دارای تهویه: ورقهای گالوانیزه باید در محیطی خشک با گردش هوای مناسب نگهداری شوند تا رطوبت روی سطح آنها باقی نماند.
جلوگیری از نفوذ آب بین ورقها: در هنگام انبارداری باید از تماس مستقیم آب با ورقها جلوگیری شود و فاصله مناسبی بین بستهها وجود داشته باشد.
استفاده از پوششهای محافظ: برخی روغنها و پوششهای محافظ مخصوص گالوانیزه میتوانند یک لایه محافظ اضافی روی سطح ایجاد کنند و احتمال شورهزدگی را کاهش دهند.
رعایت اصول حمل و نقل: در زمان حملونقل باید از خیس شدن ورقها جلوگیری گردد و در صورت تماس با آب، سریعاً خشک شوند.
انبار کردن با شیب مناسب: قرار دادن بستههای ورق با شیب ملایم باعث خروج آب احتمالی و جلوگیری از تجمع رطوبت میشود.
آیا شوره ورق گالوانیزه خطرناک است؟
شوره سطحی معمولاً تأثیر زیادی بر استحکام ورق ندارد، اما اگر برای مدت طولانی باقی بماند، میتواند باعث کاهش ضخامت پوشش روی و کاهش مقاومت ورق در برابر خوردگی شود. به همین دلیل توصیه میشود در اولین فرصت نسبت به پاکسازی آن اقدام شود.
جمعبندی
شوره ورق گالوانیزه یا زنگ سفید یکی از مشکلات رایج در نگهداری این محصول است که عمدتاً به دلیل رطوبت، انبارداری نامناسب و تهویه ضعیف ایجاد میشود. خوشبختانه با استفاده از روشهایی مانند برس نرم، سرکه سفید و شویندههای مخصوص میتوان آن را پاک کرد. همچنین رعایت اصول صحیح انبارداری، جلوگیری از نفوذ آب و استفاده از پوششهای محافظ بهترین راهکارها برای جلوگیری از ایجاد شوره روی ورق گالوانیزه هستند. با رعایت این نکات میتوان عمر مفید ورقهای گالوانیزه را به میزان قابل توجهی افزایش داد.
