فولاد های ابزاری سردکار

فولاد ابزار سردکار به طور کلی و خلاصه به آن دسته از فولادهایی اطلاق میشود که قابلیت حفظ سختی در دماهای بالا و برش با سرعت زیاد را ندارند و عنوان سردکار به این دلیل به آنها داده شده است که اغلب فولادهای این گروه برای ساخت ابزارهای صنعتی در دماهای پایین (زیر ۲۶۰ درجه سانتیگراد) مناسب هستند. از مهمترین خاصیت فیزیکی این گروه از فولادها،  می توان  به مقاومت به سایش و تنش و حفظ خاصیت برندگی، شکل پذیری خوب، مقاومت در برابر ضربه و تیزی برای کاربردهای برشی و براده برداری تحت شرایط کاری سرد یا دمای پایین، اشاره کرد.

 برای مقایسه آنالیز فولادهای این دسته روی “جدول آنالیز” کلیک کنید.

نوع فولاد C% Si% Mn% Cr% Mo% Ni% V% W%
1.2379 1.45 – 1.6 0.1 – 0.6 0.2 – 0.6 11 – 13 0.7 – 1 0.7 – 1
1.2419 1 – 1.1 0.1 – 0.4 0.8 – 1.1 0.9 – 1.1 1 – 1.3
1.2436 2 – 2.3 0.1 – 0.4 0.3 – 0.6 11 – 13 0.6 – 0.8
1.2510 0.9 – 1.05 0.15 – 0.35 1 – 1.2 0.5 – 0.7 0.05 – 0.15 0.5 – 0.7
1.2542 0.4 – 0.5 0.8 – 1.1 0.2 – 0.4  0.9 – 1.2 0.15 – 0.2 1.8 – 2.1
1.2550 0.55 – 0.65 0.7 – 1 0.15 – 0.45 0.9 – 1.2 0.1 – 0.2 1.7 – 2.2
1.2721 0.45 – 0.55 0.15 – 0.35 0.4 – 0.6 0.9 – 1.2 3 – 3.5
1.2767 0.4 – 0.5 0.1 – 0.4 0.2 – 0.5 1.2 – 1.5 0.15 – 0.35 3.8 – 4.3
1.2842 0.85 – 0.95 0.1 – 0.4 1.8 – 2.2 0.2 – 0.5 0.05 – 0.2
1.2080 1.9 – 2.2 0.1 – 0.6 0.2 – 0.6 11 – 13
1.2210 1.1 – 1.25 0.15 – 0.3 0.2 – 0.4 0.5 – 0.8 0.07 – 0.12
1.2601 1.55 – 0.75 0.25 – 0.4 0.1 – 0.5 11 – 12 0.5 – 0.7 0.1 – 0.5 0.4 – 0.6

معرفی فولاد سردکار

فولادهای سردکار برای عملیات های زیر 200 درجه سانتیگراد استفاده میشود. این دسته از فولاد برای ساخت ابزارهای دستی و ماشینی استفاده میشود. از کاربرد های این فولاد ها میتوان به برش ورق سیاه، قالب کارد و چنگال، ابزار تراش و قالب میخ اشاره کرد. فولاد های سردکار از دسته فولادهایی هستند ابدهی میشوند. از پرکاربردترین فولادهای این دسته میتوان به فولاد Spk یا فولاد 1.2080 اشاره کرد که در ابزارهای برشی در تنش بالا کاربرد دارند. فولاد 1.2210 از دیگر فولاد های این دسته است که تفاوت فاحش آنها میزان کروم آنهاست.

فولادهای این خانواده به سه گروه مختلف تقسیم بندی می شوند:

  •  سخت شونده در روغن (نوع O معادل انگلیسی واژهOil)
  • سخت شونده در هوا (نوع A معادل انگلیسی واژه Air)
  • فولاد ابزار پر کربن- پر کروم (نوع D)

ویژگی مشخصه ی فولادهای سردکار تیپ D که آن ها را از سایر تیپ های فولاد ابزار سرد کار متمایز می کند، مقدار بالای کروم (میانگین 12 درصد) به همراه کربن زیاد (میانگین 1.5 یا 2.25 درصد) در ترکیب شیمیایی آن ها است. علاوه بر کروم، ممکن است سایر عناصر آلیاژی مثل مولیبدن، وانادیم، کبالت و تنگستن نیز در مقادیر قابل توجهی به برخی از این فولاد ها اضافه شود. به دلیل مقدار بالای کربن و عناصر آلیاژی، فولادهای سرد کار پر کربن – پر کروم تا عمق سخت می شوند، به طوری که سختی سطح و مغز آن ها پس از کوئنچ یک نمونه گرد با قطر ۲۵ میلی متر حدود ۶۸-۶۱ راکول سی در تیپ های مختلف است. از دیگر مشخصه های این فولاد ها، تغییرات ابعادی پایین در اثر سخت کاری، قابلیت ماشین کاری ضعیف و حساسیت زیاد به دکر بوره شدن(کربن دهی) است. مقاومت فولادهای ابزار نوع D به اکسید شدن در دماهای بالا عالی است و درصد بالای کروم آن ها، مقاومت قابل ملاحظه ای در برابر زنگ زدگی پس از سخت کاری و پولیش ایجاد می کند.